Hồi tôi với chú Khôi sang Philippines năm 2007 dự LH sân khấu thí nghiệm, tôi bảo: “Cháu thích dựng Hồn Trương Ba da hàng thịt thành dạng khác
“Vở nào của anh Vũ cũng có đất dàn dựng. Tôi cũng cố gắng thích hợp, đến gần khán giả hơn. Với hơn 20 diễn viên còn lại, tuyển lựa cho các vai diễn chưa thực sự thỏa mãn.
Loại thể mới này kén khán giả, ngay cả giới nghệ sĩ cũng còn nhiều tranh luận. Vả câu chuyện Trương đồ nhục khán giả cũng không xa lạ gì”, đạo diễn chia sẻ. “Tôi cố kỉnh để người ta thấy mình không bị nhàm chán, chứ dựng lại ở dạng kịch nói thì khó lắm”, chị nói. Kết cấu cũng khác với kịch nói: Không chia cảnh mà tập kết thành từng nhóm: giới thiệu nhà Trương Ba, hàng thịt; thiên tào; đương đầu giữa hồn và xác; ông Lý và gia đình Trương Ba.
“Hi vọng Hồn Trương Ba da hàng thịt sẽ kích cầu, để đoàn có thể làm lại linh tính Việt, Nguyễn Du với Kiều để có thể sắp lịch diễn tại rạp, lưu diễn và có động lực tuyển thêm diễn viên”, Lan Hương nói. Gần chục diễn viên bị thải hồi đầu năm, đa số do thiếu năng lực. Câu chuyện về gia đình Trương Ba, hàng thịt cũng được giữ nguyên, nhưng cô đọng lời thoại thành tuyên ngôn là chính, không có lời sinh hoạt.
Hội Nghệ sĩ sân khấu công bố 13 vở diễn dự liên hoan: Hồn Trương Ba da hàng thịt (Nhà hát kịch VN), Mùa hạ rốt cục, Hồn Trương Ba da hàng thịt, Lời thề thứ 9 (hí trường Tuổi trẻ), Ông không phải bố tôi, Hai ngàn ngày oan nghiệt (Nhà hát kịch Hà Nội); Trái tim trắng trong (Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang); Nàng Sita (hí trường Chèo HN); Điều chẳng thể mất (rạp hát kịch Quân đội & Đoàn ca kịch Huế); Hai ngàn ngày oan nghiệt (Đoàn Cải lương Hải Phòng); Ai là thủ phạm (Đoàn kịch nói Nam Định); Ông vua hóa hổ (Đoàn Chèo Hải Phòng).
Những cái mà anh Vũ chỉ dừng ở lời thoại, cháu lại làm ra hành động”. TOAN TOAN. Một cảnh trong “Hồn Trương Ba da hàng thịt”. Di sản kịch Lưu Quang Vũ để lại không ít. Thế mà trong LH kịch Lưu Quang Vũ đầu tháng 9 tới có hai phiên bản Hồn Trương Ba da hàng thịt: Một theo lối truyền thống của đạo diễn Tú Mai (hí trường Kịch VN), còn lại là kịch hình thể của NSND Lan Hương, hí viện Tuổi trẻ.
Nhưng dàn dựng theo lối mới thì có Hồn Trương Ba da hàng thịt thôi. Nói đến lợi thế dựng vở ở hình dạng thể, đạo diễn cho rằng chính sự tranh đấu giữa phần hồn-xác đầy tính triết lí, dễ trình bày hơn cả.
Những tội lỗi của mặt đất thì mặt đất phải gánh. Lan Hương nói mình trung thành với kịch bản gốc, chỉ có một điểm khác biệt lớn nhất về ý tưởng: Phân định rõ ràng thiên đình là thiên tào, mặt đất là mặt đất, không có ý định mượn chuyện mặt đất chuyện trò thiên đình.
Ảnh: Thế Toàn. Sau vụ sáp nhập bất thành hai hí trường, đoàn kịch thử nghiệm của Lan Hương rơi vào khoảng lặng. Năm nay có cơ hội, tôi xin dựng bằng được”, Lan Hương nói. Vào vai hàng thịt là diễn viên Tạ Vũ Thu, to con. “Kịch hình thể vốn chẳng ai bức phải có lời, nhưng tôi kiên quyết giữ. Anh là biên đạo của hí viện Tuồng, được mời sang để đưa thêm các trình thức tuồng vào diễn xuất.
Hồn Trương Ba da hàng thịt là vở trước hết của đoàn kịch thử nghiệm từ năm 2012. Chú Trọng Khôi thích lắm. Vở dài hơn 1 tiếng mà câm lặng cũng gây bức bối cho người xem. Vai Trương Ba do Hoàng Tùng đảm trách. Khi có thêm lời, khán giả hiểu hơn.
